Ramon Heilbron:

Klassiek geschoolde trompettist beïnvloedde de Old Skool Kaseko en groot bazuin.

Mastersound-Ramon-Heilbron.png

Na de Tweede Wereldoorlog komt Nederland in de opbouwfase terecht, waarin de natie in alle sectoren menskracht nodig heeft.  Pa Andre, Leonardus Heilbron is een van de velen die emplooi vindt bij Rijn Schelde Verolme. Maar al gauw blijkt dat RSV haar contractuele verplichtingen niet geheel nakomt. Alvorens terug te keren naar Paramaribo, besluit vader Andre (trompettist en fervent bespeler van Louis Armstrong ’s repertoire) zijn zoons Patrick en Ramon (Paramaribo, 2 februari 1946) te verblijden met muziek instrumenten. De Mandolin voor Ramon en de trompet voor Patrick  Eerstgenoemde pluist de radiogids van Rapar (Radio Paramaribo) nieuwsgierig uit, zoekend naar de liedteksten van de immens populaire Elvis Presley. Tiener Ramon zingt driftig mee op ‘Kiss me quik’, Love me tender’ , en alle grote hits van Elvis de Pelvis. Broer Patrick die lid van de Alphonsius kerk is,  heeft al enkele ‘noten op zijn zang’ zitten. Ramon, leerling in de 1e klas van de Clemens school,  echter niet. De kerkkoor leider Kortram vraagt Patrick of hij belangstellenden in zijn omgeving kent. Hij aarzelt niet, en stelt broer Ramon voor. Blij als hij is doet Ramon mee, en oefent op het balkon van de kerk. Koor leider Kortram bespeelt de traporgel, terwijl Ramon in het Latijn zingt. Na de repetitie valt Ramon flauw, en wordt sindsdien plagerig ‘De vallende ster’ genoemd. ‘Het komt ervan als je niet of onvoldoende eet, wordt hem door de koorknapen  toegebeten’. Ondertussen heeft vader Andre de instrumenten met de zeepost gestuurd. Aangekomen op het huisadres van de familie, ontstaat het gevecht  wie welk instrument gaat bespelen. Broer Patrick grijpt de trompet, maar merkt snel dat het niet zijn ’ding‘ is. Dan maar de mandolin proberen en ja, dat is em! Ramon is er niet rouwig om, en koestert de trompet. Vader Andre ziet dat zoon Ramon moeite heeft om op het instrument te blazen. Ramon raakt geprikkeld als hij in de verte een blaasinstrument hoort, dat een trompet schijnt te zijn. Niemand minder dan Stan Lokhin er achter.

Hij speelt ‘Hoor je mijn stem in de bergen en Sohani Raat’. ‘De vingertechniek  op die ventielen zal ik me eigen maken, stelt hij onverbiddelijk’. Thuis oefent hij het muziekstuk met de ramen wijd open, tot misnoegen van de buren, die hun onvrede niet onder stoelen en banken steken.

kapel Ramon Heilbron.jpg

Het huidige Militaire Kapel van het Nationaal Leger tijdens een oefensessie

Militair kapel

Ofschoon Pa Andre Heilbron over een goede ¹amazuur of embourchure beschikt, adviseert hij zijn zoon lessen te nemen bij de militair Tjon Akon . Maar helaas is deze niet thuis. Via zijn neef Carlo Brandon (later altsaxofonist van de Happy Boys), komt Ramon in contact met de muziekpedagoog  en Kapelmeester Walther Muringen.  Muringen vroeg wat de bedoeling was. Hij zei luidt en duidelijk: ‘Je kunt lessen van mij krijgen onder de volgende voorwaarden;
je sluit aan bij het Politie of Militair Kapel, en belooft onder geen beding Kaseko te spelen’.
‘De lessen kreeg ik van 1967 tot en met 1969, vertelt Ramon’.

¹ Amazuur of Embouchure (van het Franse bouche, mond) is de actie van de lippen die nodig is om een blaasinstrument te bespelen. Met het embouchure kan zowel de kleur als de toonhoogte van het geluid binnen bepaalde marges gevormd en indien nodig gecorrigeerd worden, zulks steeds in combinatie met het volume van de klank (de dynamiek).

Van der Poort is kapelmeester bij het Militair Kapel, onder deel van de TRIS (Troepenmacht in Suriname). Dit Nederlands koloniale leger onderdeel heeft zich sinds 1868 in Suriname gevestigd, ter ondersteuning van de koloniale gezaghebbers.

Ramon maakt deel uit van het kapel, dat strak in de pikorde en militaire hiërarchie steekt.‘ Van Tjon Akon moest ik de partijen van Mercuur oefenen om hem bij te staan. Deze was verrast hoe ik het deed.  ‘Ik werd door Tjon Akon onderschat, onderstreept Ramon’. 

Hij vervolgt: ‘In 1972 mocht ik het proefspel doen onder leiding van Kapelmeester van der Poort. Bij afwezigheid van de dienst doende Eerste trompettist Comvalius, mocht ik invallen. (Formeel bekeken, bevestigt Ramon, moest je examen doen na publicatie in het ochtendblad ‘De Ware Tijd’). Dus bewaarde ik het muziekschrift  zorgvuldig om goed beslagen ten ijs te komen.

kapel-Ramon-Heilbron-1.jpg

Het huidige Militaire Kapel van het Nationaal Leger tijdens het pasregelen

kapel-Ramon-Heilbron-2.jpg

Het huidige Militaire Kapel van het Nationaal Leger aan het rond marsen
(de personen op de foto komen niet in het stuk voor)

Klassieke muziek

Naast zijn deelname aan het kapel sluit hij zich aan bij het ensemble ‘De Trekkers’. Dit gezelschap speelt voornamelijk klassieke marsmuziek en meezingers, en bestaat uit saxofonisten, trompettisten.

Enkele namen zijn: Bernadine, Baumgart, Erwin Doest, Mathurin (Pa Rani), Mercuur en Jan Buyne. ‘Zo speelden we melodieus , bijvoorbeeld Mercuur een melodie en ik er een, zodat je elkaar kruist. Dat noem je een contrapunt in de G-snaar van Johann Sebastian Bach, legt Ramon uit’.

 De Trekkers hadden hun oefenruimte aan de Wulvingstraat in Paramaribo- Noord, vertelt Ramon. Daarna verhuisden we naar het internaat van de Rooms Katholieken , ‘Bonifacius’ aan de Gemenelandsweg op het terrein van Drukkerij Leo Victor, Paramaribo-centrum.

 

Syncopen

In Den haag vervolgde Ramon zijn weg naar meer muzikale uitdagingen. Een ontmoeting met John Taber bracht uitkomst om syncopen te leren blazen (Van een syncope is sprake wanneer een of meer tonen niet op de tel of puls vallen, waardoor een of meer normale accenten verlegd worden, redactie).Doordat de Kaseko ofwel Mini-Jazz genre  doorgaans wordt gespeeld in syncopische, improviserende vorm, leerde  de gedisciplineerde Taber, Ramon hoe hij door middel van ezelsbruggetjes moest blazen.

Muziekles bij Taber betekende dat je bloedfanatiek moest zijn, en de mee gegeven oefenstof werd dan ook streng beoordeeld door de docent die de Music High School had doorlopen, en destijds deel uitmaakte  van het Haagse Residentie Orkest, en Conservatorium. 

Groot bazuin en Kaseko

‘Voor de onafhankelijkheid van Suriname in1975, verkaste Ramon met gezin naar Nederland. Hier zette hij zijn carriere voort in het Koninklijk Militair Kapel (KMK) van de Nederlandse Krijgsmacht. Hoewel klassiek geschoold werd ik in 1974 benaderd door Reinier Valies (Paloeloe Combo). In die periode zegt Ramon, speelde ik samen met Raymond Eli (sax), Woerdings (trompet), Slagtand (bas),  Denise Zeefuik (zang).en natuurlijk Reinier Valies (gitaar). Ik schreef de muziek in noten uit. Voor mij het was een leerzame periode. Vervolgens werd ik door Castelen Combo gevraagd in 1979. In dit orkest legde Carlo Jones (Altsax) mij bepaalde regels in de Kaseko uit. Met hem en Andre Jones (trompet, bigi tutu) vervolgt Ramon speelde ik tot en met 1981. De broers Henry en Ronald Castelen, benadrukt hij, waren altijd zakelijk en organisatorisch correct . Daarna volgden samenwerkingsverbanden met Vyent Combo, Jongoe Bala,

Master Sound,  Orchestra Popular dat later Orchestra Koele Koele heette. In deze formatie speelden onder anderen  Klimsop (trombone), Charlie Doest (trompet), en zanger Freddy Almelo. Ook heb ik actief samengespeeld met Ramon Laparra (alt/tenorsax)  in Lappie ’s Bazuinkoorgroep. We hebben in de jaren tachtig een plaat opgenomen met stichtelijke nummers (instrumentals) in het groot bazuin genre (variant van de Kaseko).

Met het voortschrijden van de jaren nam de motivatie af. In combinatie met een actief militair bestaan, en daarnaast muziek in de late uren was het nauwelijks vol te houden. Ook op de achtergrond, de niet optimale betaling, steeds weer het meehelpen om formaties, orkesten te completeren, en ook nog de vele koti’s en abra’s in de muziek, vergemakkelijkten het besluit te stoppen met de actieve muziek. Soms pak ik de trompet op en speel ik waarmee ik onder andere ben begonnen: ‘’Sohani Raat, Sa sa ay en Hoor je mijn stem in de bergen’’.

Ramon Heilbron Mofo Koranti.jpg

tris-1.jpg

Muziekkorps TRIS in voorbereiding op de Taptoe Delft 1969


tris-2.jpg

Muziekkorps TRIS oefent in het veld